Muzeum Historyczne w Ejszyszkach
Ejszyszki posiadają bogatą historię. Początki dziejów miejscowości sięgają XI w. Każdy proces historyczny miał swój wpływ na życie mieszkańców. Poznawanie historii pomaga lepiej zrozumieć teraźniejszość. Dlatego decyzją Samorządu rejonu solecznickiego postanowiono upamiętnić przeszłość tych okolic w formie muzealnej. W sali ekspozycyjnej są przedstawione kluczowe etapy dziejów miasta i gminy. Okres średniowieczny – to czasy formowania się granic miejscowości, szerzenie się chrześcijaństwa oraz powstawanie zalążków gospodarki i administracji. Czasy nowożytne są naznaczone burzliwymi wydarzeniami – miały miejsce rozbiory Rzeczypospolitej, powstania i wojny. W tych wiekach także wzrastał przemysł, doskonaliły się warunki życia i rozwijała się kultura. Dzieje współczesne przyniosły doświadczenia dwóch wojen światowych oraz okupacji. Historia najnowsza Ejszyszek jest przykładem stabilnego rozwoju gminy: sprawnie działają placówki, rozszerza się infrastruktura komunalna i dynamicznie funkcjonuje życie społeczne.
W maju 2025 r. w Sali Ekspozycyjnej została otwarta tymczasowa wystawa archeologiczna. Przedstawione są znaleziska, pochodzące z różnych badań archeologicznych prowadzonych na terenie Ejszyszek. Bogate dzieje miasteczka i działalność człowieka zostawiły po sobie wiele śladów, jednym z których są kryjące się w warstwach ziemi i przetrwałe do naszych czasów różne rzeczy i ich fragmenty – znaleziska archeologiczne. Są odnajdywane w czasie badań, poprzedzających lub prowadzonych w trakcie różnych prac ziemnych i budowlanych. Prace archeologiczne w Ejszyszkach w rożnym stopniu są prowadzone od 2009 roku. Więc od tego czasu w zbiorach Litewskiego muzeum narodowego w Wilnie, gdzie są przechowywane po badaniach, skupiła się całkiem spora ilość zabytków ruchomych z Ejszyszek. Największa część znalezisk pochodzi z wykopalisk w centrum miasteczka, szczególnie z ulicy 3-iego Maja, Rynkowej i Placu Majowego.
By umożliwić dla społeczności Ejszyszek i okolic obejrzenie znalezisk, z Litewskiego muzeum narodowego w Wilnie została sprowadzona niewielka ich część. Najliczniejszym eksponatem jest ceramika naczyniowa – czyli fragmenty różnych naczyń glinianych, używanych w domostwach dawnych mieszkańców Ejszyszek. Fragmenty naczyń pochodzących z czasów od XV do XVIII/XIX wieku. Zwiedzający mogą też obejrzeć, jak wyglądały fragmenty kafli piecowych z XV-XVIII wieku– świadczące o pięknych i okazałych piecach kaflowych, będących prawdziwym luksusem dla ówczesnego mieszczanina. Są również mniej liczne znaleziska ze szkła, metali, fajansu i rogu. Eksponowane jest kilka interesujących rzeczy osobistych, znalezionych w pochówkach mieszkańców Ejszyszek z XV-XVII w. przy dzisiejszym kościele.
Wystawa jest czynna do końca 2026 roku, wiec serdecznie zapraszamy do zapoznania się z materialnymi śladami przeszłości naszych rodzinnych stron. W razie większej grupy zwiedzających prosimy o kontakt i uprzednią rejestrację na e-mail: elvc.eisiskes@gmail.com, diana.oleinik@elvc.lt
